Praca własna Montessori

Praca własna Montessori, którą z angielskiego nazywamy work-time, to czas, kiedy dzieci uczą się w sposób zindywidualizowany wykorzystując pomoce Montessori. Jest to „serce” edukacji i filozofii Montessori jako, że jest to czas kiedy, zdobywanie wiedzy i radość poznania przenikają się z życiem codziennym nadając rangę wszystkim umiejętnościom zdobywanym przez dziecko oraz wskazując, że każda nasza aktywność kryje w sobie ważne pytania o sposób funkcjonowania świata, na które ludzie powinni szukać odpowiedzi. Rola nauczyciela polega na podążaniu za zainteresowaniami i aktualnymi potrzebami dziecka, obserwacji jego zachowania i jeśli to potrzebne podpowiadaniu odpowiedniej pomocy do pracy. Nauczyciele dbają, aby dzieci mogły uczyć się z pasją, pracować długo i mądrze z materiałami, a w ciągu całego roku poznać wszystkie odpowiednie dla ich etapu rozwojowego pomoce. Prezentują oni także prawidłowe użycie pomocy i pokazują, jaka wiedza się w nich kryje.

Pomoce Montessori, zwane materiałem rozwojowym są pogrupowane w pięć działów:

Praktyczne czynności dnia codziennego – gdzie dzieci znajdą zestawy do przelewania, przesypywania, zapinania, nawlekania, przesiewania, przekładania, tarcia na tarce, wkręcania śrubek, cięcia i szycia – dział ten pozwala na rozmaite sposoby rozwijać dziecku sprawność rączek i palców, czyli motorykę małą, koordynację wzrokowo-ruchową, planowanie motoryczne. W dziale tym mieści się także przygotowywanie posiłków, pranie, sprzątanie, prasowanie i czyszczenie butów, stąd stwarza ono ogromne pole do rozwijania samodzielności, która jest bardzo istotnym aspektem pedagogiki Montessori.

Sensoryka to zestaw pomocy, które wyobrażają takie pojęcia jak wielkość, ciężar, długość, temperatura, kształt, smak, zapach, odcień, faktura, dźwięk. Dzieci dzięki nim uczą się polisensorycznie mnóstwa nowych słów i określeń nie tylko w języku polskim, ale także po angielsku. Dodatkowo materiał z działu sensoryki wyobraża harmonię i porządek wszechświata oraz cykl istnienia polegający na przechodzeniu ze stanu dekonstrukcji i chaosu do ładu i porządku poprzez układanie elementów zestawu wg narastającej cechy i wzajemnym dopasowaniu do siebie pomocy stanowiących odrębne układy.

Kultura to dział obejmujący bardzo szeroki obszar geografii, botaniki, zoologii, historii i kulturoznawstwa na miarę kilkulatków. Dzięki specjalnie przygotowanym dla dzieci mapom i globusom każdy mały Montessorianin potrafi nazwać i umiejscowić na Ziemi kontynenty, zna kontur Polski, oceany, planety Układu Słonecznego, nazwy form ukształtowania terenu. Specjalne drewniane puzzle pozwalają na wiele sposobów ćwiczyć znajomość budowy roślin i nazw części ciała zwierząt: najmłodsze dzieci układają drewniane elementy w ramkach, starsze je odrysowują, tworząc własne obrazki, a kto osiągnie umiejętność rozpoznawania liter dodaje do swoich dzieł etykiety z nazwami. W ten sposób te same pomoce dostarczają odpowiedniego wyzwania dla dzieci w różnym wieku i pozwalają starszym stawać się przewodnikami i nauczycielami młodszych.

Edukacja językowa to dział, w którym znajdują się pomoce do nauki czytania i pisania oraz do poznawania języka angielskiego. Zawiera kilka typów alfabetu, które pozwalają poznawać litery już najmłodszym dzieciom. Alfabet szorstki i rowkowy polisensorycznie oswajają dzieci z kształtem liter, a alfabet ruchomy pozwala tworzyć słowa. Do tego dzieci pracują ze specjalnymi zestawami książeczek, które uczą czytać słowa i zdania na kilku etapach trudności. Tablice kredowe służą już najmłodszym do ćwiczeń grafomotorycznych na dużym formacie, a specjalna liniatura w zeszytach ułatwia naukę pisania bardziej zaawansowanym. W edukacji językowej bardzo łatwo jest pomieścić dwujęzyczność i przez stosowanie materiałów uczyć czytania globalnego, a potem pisania zarówno po polsku jak i po angielsku.